Toespraak Marten Schalkwijk 17 December 2004 i.v.m. 5 jaar DOE en 1 jaar UPS

Dit is een verjari hoso met twee jarigen. Ik wil daarom het bestuur, de leden en de sympathisanten van de UPS en DOE alvast van harte feliciteren en nog vele jaren toewensen.

Toen DOE in 1999 werd geproclameerd hebben wij de burgers van Suriname beloofd “ dat wij als partij voor altijd het belang van de gemeenschap voor ogen zullen hebben, en dat de enige drijfveer van de partij en haar leden is en zal zijn, het bevorderen van het welzijn van alle Surinamers, ongeacht leeftijd, geslacht, etniciteit, geloofsovertuiging of politieke voorkeur.” Wij staan nog steeds achter deze belofte en hebben de afgelopen 5 jaar geprobeerd daar inhoud aan te geven. Het initiatief tot de oprichting van DOE ontstond in een periode toen de samenleving met grote stakingen zat en politici flink met elkaar overhoop lagen. Er leek geen leiding meer te zijn, geen democratie, geen visie hoe het land ontwikkeld moest worden en geen oplossing voor de politieke tegenstellingen.

De partij voor Democratie en Ontwikkeling in Eenheid werd dus opgericht omdat zij zag dat dit een hele slechte ontwikkeling was. Wij wilden in deze situatie verandering brengen door meer respect voor elkaar te kweken en op een positieve manier politiek te voeren. Dat hebben wij tijdens de campagne van 2000 ook bewezen. Ik geloof dat voor- en tegenstanders het met elkaar eens waren dat DOE een nieuwe positieve en frisse manier van campagnevoering heeft geintroduceerd. Elke kandidaat moest een bewijs van goed gedrag overleggen en werd gescreend door een Commissie voor Ethiek en Integriteit. Elke kandidaat moest een Ethische Code ondertekenen waarin hij/zij moest beloven om anderen niet uit te schelden of onwaarheid te verkondigen.

DOE heeft niet van iedereen geld aangenomen, maar kijkt goed waar het geld vandaan komt. Men kan ons dus niet beschuldigen dat wij geld van drugsbaronnen aannemen. Wij kiezen liever voor een eenvoudige campagne met eerlijk geld dan voor een geweldige campagne met oneerlijk geld .

Het veranderen van de politieke cultuur gebeurt niet in 1 jaar en helaas ook niet in 5 jaar. Het gaat namelijk niet alleen om om een mentaliteitsverandering bij de politici, maar ook bij de kiezers . Als u juicht voor politici die anderen uitschelden of zwart maken, dan werkt u mee aan een negatieve politieke cultuur. Wij mogen best van mening verschillen en je mag natuurlijk aangeven waarom je een andere mening hebt, maar dat is nog geen reden om elkaar uit te schelden. Als politici elkaar zonder respect behandelen dan wordt het leiderschap van het land omlaag gehaald. Als kiezers elkaar zonder respect behandelen dan wordt het volk omlaag gehaald. Uiteindelijk worden we er allemaal de dupe van en gaan de normen en waarden achteruit. Daarom willen wij van DOE alvast een ernstig beroep doen op alle politici en op alle kiezers om respect voor elkaar op te brengen , ook wanneer de verkiezingsstrijd heftig zal worden.

Er is echter nog een veel belangrijkere reden waarom DOE werd opgericht. Wij zagen namelijk dat Suriname qua ontwikkeling maar niet vooruit leek te komen. In ons beginselprogramma staat dan ook dat “de politieke partijen en groeperingen die in Suriname aan de macht zijn geweest, niet in staat zijn gebleken om duurzame welvaart en welzijn te brengen voor de bevolking”. Sranan gers' wan boto tap wan liba pe den botoman e pari maar a boto ne ga fesi; juist a watra e tjar' en go na baka. Den man nanga uma in a boto e bigin las ati en efu den no luk' bun dan a boto o doro te na se. Zo is het leven van veel Surinamers: in plaats dat ze vooruit zijn gegaan is het een struggle for life geworden . Onze politieke leiders moeten zich schamen voor dit resultaat. Armoede i.p.v. rijkdom.

Sranan na wan moi kondre , maar het inkomen is nog steeds hetzelfde als het bij de onafhankelijkheid was nl. rond de 1 miljard Amerikaanse dollars. Ik studeerde rond 1990 aan een Amerikaanse universiteit, die toen ook een inkomen van 1 miljard dollar had. Een universiteit met 20.000 studenten verdiende net zoveel als heel Suriname met bijna een half miljoen inwoners. Weet u wat het inkomen van diezelfde Amerikaanse universiteit nu is? Meer dan 2 miljard dollar (U$ 2,3 miljard in 2004). Ik was benieuwd hoeveel het in 1975 was en heb ernaar gevraagd. Weet u hoeveel die universiteit toen verdiende? U$ 221 miljoen. Hoe komt het dat een universiteit die geen goud, bauxiet of olie in de grond heeft, tussen 1975 en 2004 haar inkomen met meer dan 10 keer heeft zien stijgen en nu tweemaal zoveel verdient als heel Suriname ? Hoe kunnen zij zo geweldig groeien, terwijl onze korjaal maar niet vooruit komt? Dat was de vraag die ons bezig hield bij de oprichting van DOE en die ons nog steeds bezig houdt. Het is een belangrijke vraag omdat de oplossing daarvan voor uw portemonnee en de toekomst van uw kinderen van belang is.

Laat mij aan de hand van een voorbeeld aangeven waarom wij maar niet vooruit gaan.

Het is bijna Kerstfeest, een heel mooi feest, ik hou er erg van. Laatst keek ik naar televisie en zag een groep mensen protesteren tegen een groot warenhuis (Macy) in New York . Ze protesteerden omdat dit bedrijf de naam kerst ( Christmas ) uit al haar reclame had weggedaan en het personeel verboden had om de klanten “gezegend kerstfeest” toe te wensen. Men gebruikte dit jaar alleen de term “prettige feestdagen” ( happy holidays ). Als dat zo door gaat weet de jeugd over 20 jaar niet meer wat de betekenis van kerstfeest is. Mensen vergeten snel, waar of niet?

Dat nieuwsbericht heeft mij beziggehouden. Als je goed nagaat dan heeft elk feest toch wel een hele specifieke betekenis. Id-ul-Fitr is het einde van de vastenmaand en Phagwa is het begin van de lente, maar ook een nieuwjaarsfeest, plus de overwinning van het goede op het kwade. Met kerst wordt Christus herdacht, die geboren werd in een armoedige stal als teken dat God zelfs de armste zondaar wil bereiken. Als u op al deze feesten alleen maar “prettige feestdagen” mag zeggen en geen “Ied-mubarak”, “Subh Holi”, of “Gezegend kerst”, omdat een warenhuis denkt op die manier meer te zullen verkopen, dan zijn we niet goed bezig. Dan missen wij de kern van het feest en als je de kern mist hou je een lege huls over . Niemand lust een kokosnoot zonder water en zonder vruchtvlees.

Wat betekent dit verhaal van het warenhuis en kerstfeest vraagt u zich af?

Soms moeten wij terug gaan naar de wortels van iets, anders vergeten we wat de betekenis ervan was en hoe het behoort te zijn. Zo kan je je afvragen waarom een land onafhankelijk wil worden? Of wat de betekenis van een grondwet, democratie, politiek en verkiezingen is?

Kortom waar gaat het om in Suriname ? Wilde men gewoon onafhankelijk worden voor de show of hadden de leiders van toen een bepaalde verwachting? Ik geloof dat men toch wel dacht dat een onafhankelijk land zich beter kon ontwikkelen dan een kolonie. Dat de onafhankelijkheid nodig was om het volk vooruit te helpen. Dat een grondwet nodig is om de rechtsstaat te garanderen. Dat een democratie de beste manier is om een land te besturen. Dat politieke partijen en verkiezingen nodig zijn om het volk zeggenschap te geven over haar eigen lot. In een land gaat het niet om de kreken of de apen, maar om de mensen. Alles wat politici en politieke partijen doen moet dan ook in het belang zijn van de vooruitgang van het volk. Of vergis ik mij? Het gaat niet om Suriname als land, maar om de Surinamers als volk.

Maar het lijkt alsof opeenvolgende regeringen en vele politici vergeten zijn waar het om gaat. Wat voor zin heeft het als al ons goud weggedragen wordt door een buitenlands bedrijf, maar studenten al 5 jaar geen beurs kunnen krijgen om te studeren? Wat voor zin heeft het als al onze bauxiet opraakt, maar de gezondheidszorg achteruit gaat? Wat voor zin heeft het als een kleine groep rijken duizenden hectaren grond krijgen en u niet eens 300 vierkante meter heeft om een huisje op te bouwen? Wat voor zin heeft het als de regering u mooie verhalen vertelt over hoe geweldig het met het land gaat, terwijl u dagelijks pinaart? Wat voor zin heeft het als de casinos miljoenen dollars naar het buitenland overmaken en de kleine landbouwers geen lening kunnen krijgen om te produceren?

Wat we zien in Suriname is dat de politiek andere doelen is gaan stellen. Dat politici belangen van bepaalde groepen boven het algemeen belang zijn gaan stellen. De macht van een kleine kliek is gaan domineren boven de ontwikkeling van het volk. Ze doen net als warenhuis Macy en schrappen kerst uit het kerstfeest. Ze leren dat wij voortaan “prettige feestdagen” moeten zeggen maar geen “gezegende kerstdagen”. Ze leren ons dat het om het grondgebied Suriname gaat, maar niet meer om de bevolking. Als politici zich niet meer willen inzetten voor alle burgers komt er geen ontwikkeling. Als je het algemeen belang uit de politiek schrapt dan haal je het hart uit de politiek weg. Dat is hetzelfde als Christmas zonder Christus. Men wil u een kokosnoot zonder inhoud geven.

Het wordt tijd dat uw ogen open gaan en u gaat zien dat er geen echte ontwikkelingsvisie is die de bevolking vooruit helpt. Het is tijd dat u gaat herkennen dat er sprake is van slecht leiderschap, van leiders die er zelf beter van worden (geld, macht, status, dure dienstauto, groot huis, allerlei privileges), terwijl het volk achteruit gaat. Dit is wat DOE vijf jaar geleden ontdekte. Er was en is in Suriname gebrek aan een duidelijke ontwikkelingsvisie en er is gebrek aan dienstbare leiders. DOE heeft in haar beginselprogramma, in haar verkiezingsprograma, en in andere stukken een ontwikkelingsvisie uitgewerkt, waarbij het volk weer centraal staat. Wij zeggen investeer in de Surinamer en decentraliseer de ontwikkeling, zodat er overal welvaart komt. Wij bieden dienstbare leiders aan die zich willen inspannen om voor u te werken.

Wij weten dat dit prachtige land het beter kan doen dan een universiteit in Amerika. Maar om Suriname versneld te ontwikkelen zult u als kiezer nieuwe ideeen en nieuwe leiders een kans moeten geven. Iedereen weet dat vernieuwing tijd kost. Als de uitvinders van de gloeilamp, of de auto het na de eerste keer hadden opgegeven dan zaten wij nog steeds met een kokolampoe en reden we op boerikiwagis rond. Wij van DOE zullen ook deze verkiezing ons best doen en onze ontwikkelingsvisie met u delen. Aan ons -en aan onze partner UPS- zal het niet liggen als de Surinaamse korjaal niet vooruit gaat. Dat zal aan u liggen, want het kiezersvolk vormt de grootste groep mensen in de boot en pas als u meepeddelt zal de boot ook tegen de stroom op kunnen roeien. Of u moet beslissen dat wij nu eindelijk een buitenboordmotor op de boot moeten zetten (d.w.z. een nieuwe ontwikkelingsvisie), zodat we echt vooruit gaan. Maar dan moet de bootsman wel met een buitenboordmotor om kunnen gaan en heeft u dus ook een nieuwe bootsman (moderne leiders) nodig.

Nogmaals gefeliciteerd en kon drai anu par boto !